نوع مقاله : تحقیقی - توسعه ای
نویسندگان
1 بخش تحقیقات اقتصادی، اجتماعی و ترویجی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی اصفهان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی،
2 بخش تحقیقات علوم زراعی باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی اصفهان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اصفهان، ایران
3 استادیار بخش تحقیقات علوم دامی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی اصفهان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اصفهان، ایران.
چکیده
کم‌آبی و محدودیت منابع آب، ضرورت انتخاب روشهای تولید با بهره‌وری بالاتر را در کشت محصولات علوفه‌ای افزایش داده است. جو به دلیل سازگاری مناسب با شرایط خشک، از گیاهان مهم علوفه‌ای در مناطق کم‌آب محسوب می‌شود؛ با این حال، زمان برداشت می‌تواند بر عملکرد، کیفیت علوفه، بهره‌وری فیزیکی و اقتصادی آب و سودآوری اثرگذار باشد. این پژوهش با هدف تعیین مناسب‌ترین زمان برداشت جو برای افزایش بهره‌وری آب و بهبود بازده اقتصادی انجام شد. در این مطالعه، عملکرد و شاخص‌های اقتصادی جو علوفه‌ای رقم مهتاب در مراحل دانه خمیری، رسیدگی فیزیولوژیک و رسیدگی کامل، در مقایسه با برداشت سیلویی و تولید دانه و کاه، در سطح 5 هکتار از اراضی کشت و دام فوده‌ای بخش خصوصی در اصفهان طی سال زراعی 1400-1401 بررسی شد. نتایج نشان داد برداشت جو در مرحله سیلویی با تولید 79/4 کیلوگرم ماده خشک به ازای هر مترمکعب آب مصرفی، بیشترین بهره‌وری فیزیکی آب از نظر تولید ماده خشک را داشت. با این حال، از نظر اقتصادی، برداشت در مرحله رسیدگی فیزیولوژیک با سود خالص 617329 هزار ریال در هکتار، بیشترین سودآوری را ایجاد کرد. همچنین، در این مرحله، بالاترین بهره‌وری اقتصادی آب، معادل 73/183 هزار ریال به ازای هر مترمکعب آب، به دست آمد. بنابراین، برداشت علوفه جو در مرحله رسیدگی فیزیولوژیک، با ایجاد تعادل مناسب میان تولید، سودآوری و مصرف آب، می‌تواند ضمن بهبود بهره‌وری اقتصادی آب و افزایش درآمد بهره‌برداران، به‌عنوان راهکاری مناسب برای تولید پایدار علوفه و سازگاری با شرایط کم‌آبی در مناطق خشک مورد استفاده قرار گیرد.
کلیدواژه‌ها
موضوعات
)